تهیه صورت های مالی موسسه

تهیه صورتهای مالی ارسال دیدگاه

همانطور که ميدانید، در طی ســال مالی، کلیۀ رویدادهای مالی ابتدا در ســند حســابداری و دفتر روزنامه ثبت و سپس به دفتر کل منتقل ميشوند. از آنجا که اطلاعات ثبت شده در دفاتر بسیار طولانی و مفصل است، بهرهگیري از آنها برای استفاده کنندگان اطلاعات حسابداری مشكل و بسیار وقتگیر است.
لذا برای این که اطلاعات حسابداری برای استفاده کنندگان میسر گردد، کلیۀ اطلاعات مندرج در دفاتر، در قالب گزارشهای نهایــی، کــه اصطلاحاً به آنها «صورتهای مالی» ميگویند، خلاصه و طبقهبندی میشــوند. طرح کلی این صورتهای مالی به گونهاي اســت که افرادی که آشــنایی کلی با دانش حسابداری دارند بتوانند از روی آنها وضعیت مالی و نتایج عملكرد مؤسسه را ارزیابی نمایند. علیهذا در ادامه این فصل، انواع صورتهای مالی معرفی ميشود و نحوۀ تنظیم آنها تبیین میگردد.


صورتهای مالی:


صورتهاي مالي مهمترین محصول سیستم اطلاعاتي حسابداري است و تهیۀ آن یكي از اصليترین وظایف حسابداران بهشمار ميرود. نتیجه و خلاصۀ تمام عملیات حسابداري در پایان هر دوره مالي در قالب صورتهاي مالي اساسي ارائه ميشود.
صورتهاي مالي اساسي عبارتاند از:
1ـ صورت سود و زیان
٢ـ صورت تغییرات سرمایه (که فقط در مؤسسات و شرکتهاي غیر سهامي تهیه ميشود)
٣ـ صورت وضعیت مالی یا ترازنامه
٤ـ صورت گردش وجوه نقد

نتيجه وخلاصۀ تمام عمليات حسابداري در پايان هر دوره مالي درقالب صورتهاي مالي اساسي ارائه ميشود.
ارقام مندرج در صورتهای مالی از روی مانده حســابهای دفتر کل نوشــته میشود. بدیهی است برای سهولت در کار، ابتدا ماندۀ تمام حسابهای دفتر کل در تراز آزمایشی نوشته میشود و سپس از روی تراز آزمایشی، صورتهای مالی به آسانی تهیه میشود.


صورت سود و زيان


صورت ســود و زیان یکی از صورتهای مالی مهم اســت که نتیجۀ فعالیتهای مالی یک واحد اقتصادی را در طی یک دورۀ مالی نشان ميدهد. به عبارت دیگر، صورت سود و زیان بیانگر نتایج عملیات مؤسسه طي یک دوره مالي ميباشد. براي اندازهگیري نتایج عملیات یک مؤسسه باید درآمدها و هزینههاي یک دوره مالي با هم مقابله شوند. به گزارشي که مقابلۀ درآمدها و هزینههاي یک دوره مالي در آن صورت ميگیرد صورت سود و زیان گفته میشود. صورت سود و زیان از روي تراز آزمایشي اصلاح شده 2تهیه ميشود. در
صورت سود و زیان، ابتدا درآمدها نوشته ميشود و سپس هزینهها از آنها کسر ميگردد. با کسر هزینهها از درآمدها، سود (زیان) مؤسسه بهدست ميآید.

صورت سرمايه


در مؤسســات و شرکتهای غیر ســهامی، برای آنکه سرمایۀ مؤسسه در پایان دوره محاسبه شــود، باید سرمایۀ مؤسسه در ابتــدای دورۀ مالــی و همچنین تغییرات ســرمایه طی دورۀ مالی در نظر گرفته شــود. به این منظور، معمــولاً در پایان دورۀ مالی گزارشی به نام «صورت سرمایه» تهیه ميشود. لذا صورت سرمایه گزارشي است که تغییرات سرمایه مؤسسه در طي دورۀ مالي را نشان ميدهد. به همین جهت است که در بالای صورت سرمایه نیز مانند صورت سود و زیان نوشته میشود: «براي دورۀ مالي
منتهي به .»1٣××/1٢/٢9لازم به ذکر است که به «صورت سرمایه،» «صورت تغییرات سرمایه» نیز میگویند.
براي تهیه صورت ســرمایه باید ســود خالص دورۀ مالي و سرمایه گذاري مجدد صاحب مؤسســه را به سرمایۀ اول دوره اضافه کرد و برداشت صاحب مؤسسه را از آن کسر نمود تا ماندۀ حساب سرمایه در پایان دورۀ مالي بهدست آید. در صورتی که عملیات مؤسسه منجر به زیان شده باشد در صورت سرمایه باید، سرمایهگذاری مجدد صاحب مؤسسه به سرمایه اول دوره اضافه شود.

صورت حساب سرمايه گزارشي است كه تغييرات سرمايۀ مؤسسه را در طي دورۀ مالي نشان ميدهد.
صورت حساب سرمايه فقط در مؤسسات و شركتهای غير سهامی تهيه ميشود.


ترازنامه (صورت وضعیت مالي)


ترازنامه گزارشــي اســت که اطلاعات مربوط به منابع اقتصادي، تعهدات اقتصادي و حق مالي صاحب سرمایه را از طریق گزارش دارایيها، بدهيها و سرمایه واحد تجاري در یک زمان مشـــخص فراهم ميکند. ترازنامه شكل بسط داده شده معادله اساسي حسابداري است. از آنجا که ترازنامه معرف وضعیت مالي واحد تجاري در یک مقطع زماني معین است، آن را «صورت وضعیت مالي» نیز مينامند.
ترازنامه به همراه سایر صورتهاي مالي اساسي در پایان دوره ي مالي تهیه ميشود و همانطوري ک ً ه قبلا نیز اشاره شد، مربوط به یک مقطع زماني معین اســت. لذا ترازنامه براي یک ً مقطع زماني مشـــخص ، مثلا ، 1٣××/1٢/٢9تاریخ گذاري ميشــود. به عبارت دیگر، ترازنامه با گزارش داراییها، بدهیها و ســرمایۀ مؤسســه در پایان دوره مالی، «وضعیت مالی» مؤسســه را در یک تاریخ مشــخص منعكس مينماید. ترازنامه مربوط به یک لحظۀ خاص (پایان دورۀ مالی) بوده و به مثابه عكســي اســت که در پایان دوره مالی از وضعیت مالی مؤسســه (داراییها، بدهیها و ســرمایه) گرفته شده و به همین جهت است که ترازنامه را برای  یک تاریخ مشخص، مثلا ،1٣89/1٢/٢9مينویسند. ترازنامه از روی تراز آزمایشی اختتامی تهیه میشود.

اقلام ترازنامه غالباً بر اساس ویژگيهاي مشترك آنها طبقهبندي ميشوند. در ترازنامه، عموماً دارایيها به ترتیب سرعت تبدیل شــدن به وجه نقد و بدهيها براســاس زمان سررسید، طبقه بندي و گزارش ميشــوند. بنابراین دارایيهایي که زودتر به وجه نقد تبدیل ميشــوند ابتدا نوشــته ميشــوند و پس از آن دارایيهاي دیگری که دیرتر به وجه نقد تبدیل ميشوند گزارش ميگردند. همچنین بدهيهایي که موعد سررسید آنها زودتر است اول نوشته ميشوند و بعد از آنها بدهيهایي که سررسیدشان دیرتر است آورده ميشوند.
ترازنامه گزارشي است كه اطلاعات مربوط به منابع اقتصادي، تعهدات اقتصادي و حق مالي صاحب سرمايه را از طريق گزارش داراييها، بدهيها و سرمايۀ واحد تجاري در يک
تاريخ معين نشان ميدهد.

تهیۀ گزارش از مانده حسابها در پایان دورۀ مالی


از آنجا که رویدادهای مالی به ترتیب وقوع و به طور جداگانه در دفاتر روزنامه و کل ثبت میشــوند، اطلاعات مندرج در این دفاتر بســیار مفصل و جزیی اســت، به نحوی که بهرهگیري از آن برای استفاده کنندگان اطلاعات حسابداری میسر نیست. لذا همانطور که ملاحظه نمودید، در پایان سال مالی، ماندۀ حسابها در قالب صورتهای مالی برای استفادهکنندگان اطلاعات حسابداری طبقهبندی و گزارش ميشود. در صورت سود و زیان، درآمدها و هزینهها درج ميگردد و با کسر هزینهها از درآمدها، سود مؤسسه یا (زیان) محاسبه و گزارش ميشود. لذا صورت سود و زیان، نتایج عملیات مؤسسه را طی یک دورۀ مالی نشان ميدهد. ترازنامه نیز با گزارش داراییها، بدهیها و ســرمایۀ مؤسسه در پایان دوره مالی، وضعیت مالی مؤسسه را منعکس مينماید. درواقع، صورت ســود و زیان به مثابۀ فیلمی اســت که از عملیات مالی مؤسسه طی دورۀ مالی ضبط شــده باشد، در حالیکه ترازنامه به لحظۀ خاصي (پایان دورۀ مالی) مربوط ميشــود و به مثابۀ عکســي است که در پایان دورۀ مالی از وضعیت مالی مؤسسه (داراییها، بدهیها و
سرمایه) گرفته شده باشد.


ماهیت ماندۀ حسابها


حسابهای هر مؤسسه را ميتوان به دو گروه کلی طبقه بندی کرد. یک گروه حسابهای سود و زیانی هستند که شامل درآمدها و هزینههای مؤسسه ميباشد. ماندۀ حساب درآمد در پایان دوره شامل تمامی درآمدهایی است که مؤسسه طی دوره تحصیل کرده است.
مانده حساب هزینه نیز در پایان دوره شامل کلیۀ هزینههایی است که طی دوره به مؤسسه تحمیل شده است. حساب درآمد دارای ماهیت بستانکار و هزینهها دارای ماهیت بدهکار است. گروه دیگر حسابها، حسابهای ترازنامهای است. حسابهای ترازنامهای شامل داراییها، بدهیها و سرمایه است. داراییها همواره دارای ماندۀ بدهکار و بدهیها و سرمایه دارای مانده بستانکار هستند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

X